PROJECTS

Ysgol Maes Garmon – Beth oedd effaith y Rhyfel Byd Cyntaf ar drigolion Sir y Fflint?

Events and News feature holding image - 220x140This project is part of the Welsh Government’s Remembering the First World War – £1000 grant for secondary schools in Wales scheme. Every secondary school in Wales has the opportunity to apply to receive up to £1,000 to develop creative and innovative projects to commemorate the First World War. For more information and guidance on how to apply, click here.

*All text has been provided by the school

This item was provided to Cymru’n Cofio Wales Remembers 1914-1918 in Welsh only.

Ein syniad:

111024 - WG_Funded_land_mono jpg - LogoBydd y prosiect yn cynnwys holl ddisgyblion a holl adrannau yr ysgol. Bydd yn canolbwyntio ar yr effaith gafodd y rhyfel ar bobl Gogledd Ddwyrain Cymru. Bydd y prosiect yn amlygu sgiliau llythrennedd, rhifedd, sgiliau allweddol yn ogystal â sgiliau hanes. Bydd pwyllgor o ddisgyblion yn arwain y prosiect.

• Bydd y disgyblion yn creu llyfr dwyieithog a DVD fydd yn  cynnwys cyfweliadau gyda thrigolion a chyda grwpiau cymunedol yn ogystal â gyda thrigolion sy’n cofio neu sydd â storïau am y rhyfel. Yn ogystal, cynhelir ymweliadau â strydoedd lle bu milwyr yn byw ac i’r archifdy ym Mhenarlag.

• Byddant yn sefydlu partneriaeth gyda gwefan Cofebion Rhyfel Sir y Fflint a’u bwriad fydd cyfrannu ymchwil i’r wefan am y trigolion fu ynghlwm â’r rhyfel.  Byddant yn gweithio gydag Archifdy Sir y Fflint i gaffael gwybodaeth.

• Bydd arddangosfa o waith dwyieithog yr ysgol yng Nghanolfan Daniel Owen, Yr Wyddgrug gydag agoriad swyddogol er mwyn i rieni, disgyblion, llywodraethwyr, gwleidyddion, pobl leol, a’r cyfryngau i weld y gwaith.

• Byddant yn codi arian tuag at ymgyrch Cymdeithas y Ffrynt Gorllewinol i godi arian i foderneiddio Cofeb Coed Mametz yng Ngogledd Ffrainc.

Yr hyn a ddigwyddodd:

Dros y ddwy flynedd diwethaf mae disgyblion Hanes Ysgol Maes Garmon wedi bod yn arwain prosiect dwyieithog ysgol gyfan i godi ymwybyddiaeth o arwyddocâd y Rhyfel Byd Cyntaf fel digwyddiad yn Hanes yr Ugeinfed Ganrif. Yn benodol, nid yn unig mae’r disgyblion wedi bod yn canolbwyntio ar effaith y Rhyfel Mawr ar drigolion Sir Y Fflint, ond maen nhw hefyd wedi darganfod storiâu anhygoel o effaith y rhyfel ar eu teuluoedd eu hunain ar ddechrau’r 20fed Ganrif.

Mae’r disgyblion wedi mynychu nifer o weithgareddau gan gynnwys ymchwil yn Llyfrgell Yr Wyddgrug, y Llyfrgell Genedlaethol yn Aberystwyth ac yr Archifdy Sir y Fflint ym Mhenarlâg i ffilmio o gwmpas strydoedd Yr Wyddgrug i ddarganfod tai lle bu milwyr yn byw fel rhan o raglen ddogfen ar gyfer DVD.

Yn ogystal â chreu a chyfrannu storïau at lyfr o’r enw “Atgofion Y Rhyfel Byd Cyntaf, Ysgol Maes Garmon”, mae’r disgyblion hefyd wedi bod yn ymchwilio ar gyfer wefan Flintshire War Memorials sydd gyda’r nod o ddarganfod gwybodaeth ar bob milwyr o’r sir a fuodd yn ymladd yn y rhyfel.

Mae’r disgyblion wedi casglu toreth o eitemau fel rhan o’r prosiect gan gynnwys dyddiaduron milwyr, llythyrau personol yn y Gymraeg a Saesneg, cardiau post, lluniau, medalau, erthyglau papur newydd a mapiau o drefi’r cyfnod. Yn ogystal, mae disgyblion Blwyddyn 10 wedi adeiladu copi o danc Rhyfel Byd Cyntaf a fuodd yr Arlunydd Cefyn Burgess yn mynychu’r ysgol nifer o weithiau yn helpu’r disgyblion creu brodwaith gyda delweddau o’r rhyfel. Yn olaf, mae’r disgyblion wedi creu can ar y cyd gyda Caryl Parry Jones o’r enw Caeau Gwyrdd y Ffrith. Uchafbwynt y prosiect oedd arddangosfa 3 diwrnod yng Nghanolfan Daniel Owen, Yr Wyddgrug, lle gwelwyd mwy na 600 o bobl yn mynychu’r digwyddiad.

O ganlyniad i’r profiadau hyn, nid yn unig mae’r disgyblion wedi datblygu mwy o wybodaeth a dealltwriaeth o effaith y rhyfel ar Sir y Fflint ac ar eu teuluoedd, ond maen nhw hefyd wedi datblygu amrywiaeth o sgiliau o lythrennedd a rhifedd i ddehongli, ymholi, a chronoleg.